Koninklijk Orthopedagogisch Centrum Antwerpen (KOCA) | Praktijk

Interculturalisering van de dovenafdeling van KOCA vzw

KOCA vzw voerde een interculturaliseringsproces binnen haar afdeling Doven en Slechthorenden.

Bij het begin van het nieuwe millennium veranderde de populatie van de afdeling Doven en Slechthorenden van de organisatie significant. Dit enerzijds door de toestroom van een aantal vluchtelingenkinderen uit verschillende landen. Anderzijds schreven heel wat kinderen van Marokkaanse en Turkse origine zich in op de school en op het Medisch Pedagogisch Instituut.

KOCA vzw besloot de uitdagingen die de nieuwe populatie met zich bracht, om te zetten in acties die kunnen leiden naar een aangepaste aanpak indien nodig.

Concrete acties?

  • Onderzoek naar verschillen en gelijkenissen van de noden bij het cliënteel van de organisatie: de noden konden ingedeeld worden in drie groepen. (1)Gezinnen met een zware sociale belasting (vooral mensen in een precaire verblijfssituatie en Roma, overleven staat centraal); (2) gezinnen met een gemiddelde sociale belasting (vooral Marokkaanse en Turkse gezinnen, vaak hebben ze iemand nodig die hen de weg wijst); (3) gezinnen zonder extra sociale belasting (vooral Belgische middenklasse).  Elke groep vraagt een andere aanpak.
  • Andere invulling van het werk van de Sociale Dienst Doven en Slechthorenden: van handicapspecifiek werk naar meer basis maatschappelijk werk.  De maatschappelijk werker is thuis in de asiel- en regularisatieregelgeving en leidt actief toe naar basisvoorzieningen. Er wordt meer in netwerk samengewerkt met andere diensten.
  • Oprichting moedergroep: de moedergroep komt wekelijks samen om de moeders te betrekken op de schoolwerking. Hier wordt ook Vlaamse Gebarentaal aangeleerd om de communicatie tussen de moeders en hun doof kind te bevorderen. Er wordt informatie gegeven over handicapspecifieke zaken (vb. hoorapparatuur, hooropvoeding, en opvoedingsondersteuning)
  • Werken aan vertrouwensrelatie tussen cliënt en hulpverlener: dit blijkt extra belangrijk bij mensen die sociaal zwakker staan.
  • Huisbezoeken: een vruchtbare methodiek om (allochtone) ouders te betrekken.
  • Communicatie: er wordt meer getelefoneerd en minder schriftelijk gecommuniceerd. Soms wordt er met pictogrammen gewerkt. Tolken en een Arabische intercultureel bemiddelaar worden ingezet.
  • Werken aan stabiliteit en motivatie: stabiliteit in de schoolcarrière wordt zoveel mogelijk bevorderd, soms door internaatsopname. In sommige situaties is externe motivatie nodig in de vorm van inschakeling van Comité Bijzondere Jeugdzorg of Jeugdrechtbank.
  • Financiële problemen:  de organisatie wordt de laatste jaren veel  frequenter geconfronteerd met vragen naar financiële tussenkomsten.  In de families met de grootste  ondersteuningsnoden ontbreekt het aan financiële draagkracht voor een opname op het MPI. Dit leidde tot de oprichting van een sociaal fonds binnen de organisatie. Verder wordt er bij de aanpassing van hoorapparatuur rekening gehouden met de mogelijkheden bij het RIZIV of Dringende Medische Hulpverlening. In sommige gevallen wordt er gewerkt met bruikleen- hoortoestellen.

Resultaten?

  • Ouders drukken hun appreciatie uit omdat ze betrokken worden bij de werking.  
  • Overleg met ouders met betrekking tot hun kind vindt gemakkelijker plaats en verloopt vlotter. Ouders bepalen mee het individuele handelingsplan van hun kind
  • Via groepscontacten komen ouders uit hun isolement. Ze kunnen er de handicapspecifieke problemen van hun kind bespreken met andere ouders.

Wie doet het?

KOCA vzw. KOCA staat voor Koninklijk Orthopedagogisch Centrum Antwerpen.

Het is  een onderwijs- en ondersteuningscentrum voor personen met communicatieve beperkingen. Denk daarbij aan gehoorstoornissen, spraakstaalstoornissen, autismespectrumstoornissen, leer- en gedragsstoornissen.

Graag meer info?

Contacteer de coördinator van de sociale dienst van KOCA vzw: Karin Paeschuyzen, 0478/954.226.