Roma en schoolverzuim. De situatie (waar, waarom en wat te doen) van schoolverzuim en – uitval bij Roma-meisjes in het voortgezet onderwijs in Nederland (NL) | Onderzoek

Roma en schoolverzuim

In deze Nederlandse studie uit 2012 wordt nagegaan welke problemen gemeenten ervaren rondom schoolverzuim onder Romameisjes.

Enerzijds wordt bekeken welke  invloed het gemeentelijk beleid op schoolgang en schoolverzuim heeft (hoofdstuk 1). Daarnaast worden aan de hand van een literatuurstudie en interviews de met schoolgang samenhangende factoren uit het leven van Roma- meisjes in kaart gebracht (hoofdstuk 2).

Tot slot komt deze studie met aanbevelingen die kunnen leiden tot een best practice om het schoolverzuim onder Roma-meisjes in Nederland te verminderen (hoofdstuk 3).

Vooral hoofdstukken 2 & 3 zijn interessant voor Vlaamse hulpverleners.

Belangrijkste conclusies van hoofdstuk 2

Kindfactoren:

  • Taal- en ontwikkelingsachterstand bij Roma-kleuters zorgen in een latere fase voor meer onzekerheid, faalangst en laag zelfbeeld. Dit verhoogt het risico op schoolverzuim en uitval op het voortgezet (= middelbaar) onderwijs.
  • Roma-leerlingen die aspiraties hebben om een bepaald toekomstbeeld te realiseren blijven langer gemotiveerd naar school gaan.
  • Onstabiele sociaal-economische omstandigheden en juridische onzekerheid spelen een grote rol in het verliezen van aspiraties en een toekomstperspectief

Omgevingsfactoren:

  • Roma-jongeren zien veel negatieve voorbeelden (vb. analfabetisme en werkloosheid bij ouders). Dergelijke negatieve voorbeelden kunnen een negatieve impact hebben op het schoolgaan van Roma-jongeren.
  • Positieve voorbeelden (schoolgaande of werkende broers en zussen) bevorderen de schoolgang van Roma-meisjes
  • Steeds meer Roma-ouders staan positief ten opzichte van onderwijs. Deze ouders tonen een grotere betrokkenheid bij de school en studie van hun dochters
  • Geen van de bevraagde Roma-ouders had ervaring opgedaan in het voortgezet (= middelbaar)onderwijs. Dit leidt, tezamen met een opgebouwd wantrouwen  tot een eerder  afwachtende, passieve  houding.
  • Een passieve houding van ouders belemmert tijdig ingrijpen in conflicten, waardoor deze te lang voortduren en uitlopen in schoolverzuim.
  • In hoge mate wordt het sociale netwerk van Roma-ouders bepaald door familieleden. Ouders die omgaan met ‘burgers’ bevorderen daarmee de schoolgang van hun dochters.
  • Een positieve schoolbeleving en een veilig schoolklimaat zijn bevorderend voor de schoolgang van Roma-meisjes

Aanbevelingen op basis van bovengenoemde punten:

  • Investeer in taal-en ontwikkeling van Roma-peuters en –kleuters (vb. door deelname aan voorschoolse kinderopvang)
  • Verruim aspiraties en toekomstbeelden (vb. via rolmodellen)
  • Investeer in alfabetisering en onderwijs van Roma-ouders
  • Sla bruggen tussen voortgezet onderwijs (= middelbaar onderwijs) en Roma-ouders
  • Sla bruggen tussen  Roma-jongeren en werkgevers
  • Benader Roma-ouders op een respectvolle manier, ook in het voortgezet (= middelbaar) onderwijs
  • Schep juridische voorwaarden voor stateloze Roma-jongeren

Wie voerde het uit?

 Onderzoekers van het Nederlandse Trimbosinstituut. Het Trimbos-instituut zet zich in voor het verbeteren van de geestelijke gezondheid door het delen van kennis.

Lezen?

Klik hier en download het onderzoek Roma en schoolverzuim.